Narcyz - jak go rozpoznać w swoim otoczeniu i dlaczego warto go unikać?
narcyz-jak-go-rozpoznac-w-swoim-otoczeniu-i-dlaczego-warto-go-unikac

 

Narcyza nie tak łatwo rozpoznać, ponieważ nie wyróżnia się ani szczególnymi cechami, ani szczególnym wyglądem. Nawet doświadczony terapeuta potrzebuje sporo czasu, aby zdiagnozować tego typu osobowość. Osoby narcystyczne często zachowują się w charakterystyczny sposób, dlatego warto być uważnym i ufać swojemu samopoczuciu w relacjach z nimi.

Tak zwana postawa wyższościowa

Osoba narcystyczna zwykle myśli w sposób-zerojedynkowy, to znaczy dzieli zjawiska na dobre lub złe, najgorsze lub najlepsze, słuszne lub błędne. Nietrudno się domyśleć, że narcyz jest przekonany o tym, że jego działania i wybory życiowe są najlepsze. Gdy udowodni mu się brak racji, często złości się lub zrywa kontakt. Ponadto daje sobie prawo do nieprzestrzegania reguł i zasad oraz jest mocno roszczeniowy – uważa, że wszystko mu się należy. U niektórych narcyzów postawa wyższościowa jest mocno wyeksponowana, u innych na tyle zawoalowana, że trudno ją zidentyfikować w codziennym życiu (zauważamy ją dopiero w sytuacji konfliktowej lub przy bliższym poznaniu). Często towarzyszy jej perfekcjonizm.

Walka o uwagę

Zarówno w domu, jak i w pracy osoba narcystyczna chce być stale adorowana i skupiać ludzi wokół siebie. Odczuwa dyskomfort bez stałego dopływu bodźców potwierdzających jej ważność. Może to wyrażać na różne sposoby – od ciągłego pytania: „Co robisz?”, przez wygłupy i zaczepki, po zachowania bierno-agresywne i agresywne. Wiąże się to z brakiem wytyczania granic w kontakcie z narcyzem. Jeśli mamy wrażenie, że ktoś „wchodzi nam na głowę”, warto poobserwować nasze samopoczucie w relacji z nim.

Przerzucanie odpowiedzialności i obwinianie

Kiedy coś idzie niezgodnie z planem lub nie po myśli narcyza, narcyz radzi sobie w jeden tylko sposób: zrzucając odpowiedzialność i winę na inne osoby, okoliczności lub siłę wyższą. W przeciwnym wypadku musiałby przyznać, że nie jest doskonały i nieomylny, a to zburzyłoby jego obraz siebie i wywołało ogromny dyskomfort. Zachowania tego typu utrudniają utrzymywanie relacje, jednak spryt i inteligencja, którymi zwykle dysponują osoby narcystyczne, pozwalają im wywoływać w rozmówcy mętlik emocjonalny (na przykład robią z siebie ofiary i wzbudzają w innych współczucie).

Lęk i potrzeba kontroli

Choć osoby narcystyczne unikają odpowiedzialności za swoje czyny, lubią kontrolować wszystko i wszystkich wokół. Jeżeli cokolwiek nie jest zgodne z ich przekonaniami, przyzwyczajeniami czy schematami działania, frustrują się i podejmują działania mające na celu zaprowadzenie „porządku”. Posuwają się nawet do manipulacji. Robią to zwykle z lęku przed konfrontacją z samymi sobą jako kimś słabym i myślą zero-jedynkowo: „Jeśli nie jestem omnipotentny, to jestem słaby”. 

Trudności z empatią

Większość narcyzów nie potrafi współodczuwać z innymi ludźmi. Dzieje się tak nie dlatego, że nie wyposażyła ich natura lub uniemożliwiły im to trudne doświadczenia (jak w wypadku osób dyssocjalnych); głównym powodem jest stałe kierowanie uwagi na siebie i swoje wnętrze oraz unikanie myślenia, że mogłyby posiadać wady czy popełniać błędy (a w związku z tym odczuwać dyskomort).

Relacja z narcyzem bywa trudna i toksyczna, warto jednak pamiętać, że osoby narcystyczne – choć z pozoru gburowate i zadufane w sobie – cierpią z powodu swojego zaburzenia. W większości czują się niewarte miłości i nieważne. Żyją w ciągłym lęku przed utratą pozytywnego obrazu siebie, odczuwaniem wstydu oraz utratą relacji, które wbrew pozorom pozwalają im żyć, przynosząc upragnione poczucie ważności. A poczucia ważności – niezależnie od tego, ile byśmy nie dali – wciąż jest za mało…

Tagi

jak żyć w zgodzie ze sobą jak rozmawiać relacje

Opublikowano: 2018-01-24

Zobacz inne artykuły w kategorii Relacje »

Podziel się na Facebooku

 

Przeczytaj również

chciec-znaczy-moc-i-w-zyciu-i-w-podrozy

Chcieć, znaczy móc. I w życiu, i w podróży

„To nie jest dobry pomysł”, „Popełniasz błąd”, „Nie powinieneś”, „Musisz”, „Tak wypada”, „Po co to robisz?” – to tylko kilka komunikatów, które wielu z nas słyszy na co dzień. Pouczanie, wytykanie potknięć i układanie nam życia według „ogólnie przyjętych” wzorców i schematów to pierwszy krok do utraty wiary w siebie.

czytaj dalej »

nic-mi-sie-nie-chce-nie-mam-sily-na-zabawe-z-dzieckiem-co-robic

Nic mi się nie chce: nie mam siły na zabawę z dzieckiem - co robić?

Aby rzetelnie podejść do tematu, przejrzałam internet i przeprowadziłam wywiady z rodzicami. Okazuje się, że ten problem – choć nieco wstydliwy – jest powszechny (no bo jak to: zdecydowałam/em się na dziecko i mi się nie chce?!). Nie chce nam się bawić z dzieckiem, bo nie lubimy, bo nie mamy siły, bo nie mamy ochoty…

czytaj dalej »

zycie-z-lotu-ptaka-czesc-2

Życie z lotu ptaka - część 2

W poprzednim tekście proponowałem ci, aby spojrzeć na własne życie zupełnie z innej perspektywy niż codzienna. Jeśli masz przed sobą wyniki tego eksperymentu, obserwacje i wnioski, to nadszedł czas na kolejną część podróży.

czytaj dalej »

 


                                                                                                                   

Piszą dla nas

 

 

Zmiany w Życiu. Wszelkie prawa zastrzeżone ® 2014-2015
Publikacje zamieszczone na stronach zmiany w życiu.pl są chronione prawami autorskimi. Dalsze rozpowszechnianie tekstów i zdjęć opublikowanych w Zmiany w życiu.pl w całości lub w części wymaga uprzedniej zgody wydawcy.
Photos Powered by Shutterstock.com
Wykonanie Agencja Kreatywna PONG, projekt graficzny Adrian Rudzik
Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień przeglądarki oznacza akceptację polityki cookies.